بسته بندی مواد غذایی

بسته بندی مواد غذایی

بسته بندی عبارت است از هنر و علم اماده سازی مواد غذایی برای انبار کردن ،و در نهایت فروش . بسته بندی باید تا حد امکان ساده و ارزان باشد ضمن اینکه اهداف اولیه بسته بندی یعنی خاصیت حفاظتی و جذابیت رانیز دارا باشد . با عنایت به این که مواد بسته بندی توسط ماشین های مختلف فرایند می شوند بنابراین خواص دیگری نیز باید داشته باشند که عبارتند از : نرمش ، قابلیت پذیرش چاپ ، قابلیت استفاده در ماشین های لفاف ، قابلیت دوخته شدن در حرارت ، شکل پذیری به کمک باد یا خلا و یا فن اوریهای حرارتی . خواص مطلوب دیگری که به ویژه از دیدگاه صنایع غذایی مهم هستند عبارتند از : شفا فیت ، نفوذپذیری یا غیر نفوذپذیری محصول نسبت به بخار اب و گازهای دی اکسید کربن ، اکسیژن و نیتروژن .

اگر چه تعداد زیادی از مسائل فن اوری مربوط به استفاده از مواد پلاستیکی در بسته بندی مواد غذایی از جمله مشکلاتی هستند که کلا به صنعت بسته بندی مربوط می شوند ولی برخی از مسا ئل مربوط به طبیعت ماده به کار رفته در بسته بندی هستند که باید مورد توجه قرار گیرند . موفقیت کاربرد پلاستیک ها در بسته بندی نیاز به همکاری تولید کنند گان مواد غذایی ، سازند گان انواع پلاستیک ها ، طراحان و در نهایت مصرف کنند گان دارد .ملاحظات اقتصا دی محدودیت های بیشتری را اعمال می کند ، چرا که مصرف کننندگان صرفا به دنبال کیفیت محصول هستند تا بسته بندی انها .

شرح مختصری بر عملکرد ماشین آلات

دستگاه بوجار

این دستگاه توسط فشار هوا و حرکات مکانیکی گرد و غبار موجود در حبوبات اولیه را برطرف کرده و برای انتقال به مرحله بعد آماده می سازد.

نوار نقاله دستچین

کارگران در اطراف این نوار نقاله به صورت دستچین اقدام به جداسازی اضافات قابل رویت می نمایند.

دستگاه پولیش

این دستگاه با حذف غبار موجود بر روی حبوبات آنرا به صورت براق در آورده و آماده بسته بندی می کند.

دستگاه بسته بندی

این دستگاه نیز با مکانیزم وزنی ، حبوبات را در لفاف های شفاف بسته بندی می کند.

آشنایی بیشتر با صنعت بسته بندی صنایع غذایی

بسته بندی عبارت است از هنر وعلم اماده سازی مواد غذایی برای انبار کردن ،و در نهایت فروش . بسته بندی باید تا حد امکان ساده و ارزا ن باشد ضمن اینکه اهداف اولیه بسته بندی یعنی خاصیت حفاظتی و جذابیت رانیز دارا باشد . با عنایت به این که مواد بسته بندی توسط ماشین های مختلف فرایند می شوند بنابراین خواص دیگری نیز باید داشته باشند که عبارتند از : نرمش ، قابلیت پذیرش چاپ ، قابلیت استفاده در ماشین های لفاف ، قابلیت دوخته شدن در حرارت ، شکل پذیری به کمک باد یا خلا و یا فن اوریهای حرارتی . خواص مطلوب دیگری که به ویژه از دیدگاه صنایع غذایی مهم هستند عبارتند از : شفافیت ، نفوذپذیری یا غیر نفوذپذیری محصول نسبت به بخار اب وگازهای دی اکسید کربن ، اكسيژن و نیتروژن .

اگر چه تعداد زیادی از مسا ئل فن اوری مربوط به استفاده از مواد پلاستیکی در بسته بندی مواد غذا یی از جمله مشکلاتی هستند که کلا به صنعت بسته بندی مربوط می شوند ولی برخی از مسائل مربوط به طبیعت ماده به کار رفته در بسته بندی هستند که باید مورد توجه قرار گیرند . موفقیت کاربرد پلاستیک ها در بسته بندی نیاز به همکاری تولید کنند گان مواد غذایی ، سازندگان انواع پلاستیک ها ، طراحان ودر نهایت مصرف کنند گان دارد .ملا حظات اقتصادی محدودیت های بیشتری را اعمال می کند ، چرا که مصرف کننندگان صرفا به دنبال کیفیت محصول هستند تا بسته بندی آنها .

نیازمندی ها و ویژگیهای مهم مواد بسته بندی مواد غذایی را می توان به شرح ذیل دسته بندی کرد :

  •  بسته بندی مواد غذایی و حبوبات و خشکبار:: شفا فیت و درخشش سطح ان برای رضایت وجلب نظر مصرف کننده
  • :: کنترل در انتقال رطوبت
  • :: کنترل در انتقال سایر گاز ها
  • :: تحمل تغییرات درجه حرارت به هنگام نگهداری و استفاده
  • :: فقدان مواد سمی
  • :: ارزان بودن
  • :: مقاومت در مقابل ضربه

مصرف کننده دوست دارد انچه می خرد ببیند و بنابراین شفا فیت وشیش های مانند بودن بسته های مواد غذا یی نیاز ضروری در بسته بندی انها است . مواد غیر شفاف مانند سینی های سفید رنگ نیز در حد وسیعی مورد استفاده قرار می گیرند . این سینی ها مانع از ان می شوند تا مصرف کننده هر دو طرف ماده غذایی راببیند که در برخی موارد مانند بسته بندی گوشت از عدم اعتماد و مقاومت خریدار می کاهد .کنترل تغییرات رطوبت موجود در ماده غذایی در طول نگهداری ان بسیار مهم است . برخی فراورده های غذا یی مانند چیپس ، پفک و بیسکویت باید در موادی بسته بندی شوند که نفوذپذیری انها به رطوبت خیلی کم باشد تا تردی انها محفوظ بماند . همچنین از تبخیر برخی مواد غذایی باید جلوگیری گردد و در این موارد نیز باید از ورقه هایی با نفوذپذیری پایین استفاده شود . در بقیه موارد از دست دادن نسبی رطوبت ماده غذا یی مطلوب است تا از عرق زدن و تراکم بخار اب در داخل پاکت بسته بندی و در نتیجه از بین رفتن شفا فیت ان وخطر رشد کپکها جلوگیری شود .حبوبات در ردیف سوم هرم غذایی در کنار گروه گوشت ‌ها، تخم‌ مرغ، آجیل (مغزها) قرار می ‌گیرند و مصرف روزانه ‌ی 3- 2 واحد از این گروه توصیه شده است.

فن آوری های که می توانند برای بسته بندی مواد غذایی فرایند شده مورد استفاده قرار می گیرند عبارتند از :

– ورق های خوراکی عایق برای کند کردن انتقال رطو بت بین اجزا تشکیل دهند ه یک ماده غذایی که دارای فعالیت ابی متفاوت هستند .

– گیرند های اکسیژن برای کند کردن اکسیداسیون چربی ها .

– گیرند های دی اکسید کربن .

– گیرند های بو های نامطبوع

سایر انواع بسته بندی موثر غذایی عبارتند از :

– ورقه های حساس به میکروویو که بای افزایش سطح برخی از مواد غذ ایی مانند ورق های سیب زمینی ، انواع نان ها وذرت باد کرده در محیط های گرم مورد اسفاده قرار می گیرند.

– نشانگرهای انجام فرایند میکروویو

– ورقه های منتشر کننده بخار

– نشانگر های حرارت دیدگی بیش از حد مواد غذا یی که شرایط نامناسب فرایند حرارتی را اشکار می سازند.

– ارزیابی کننده تغییرات زمان – درجه حرارت برای نشان دادن میزان کاهش قابلیت نگهداری مواد غذا یی که در جریان توزیع انها ممکناست اتفاق بیفتد .

مواد مورد استفاده در بسته بندی

مواد بسته بندی شده طوری طراحی شده اند که با سرعت های نفوذ پذیری معینی و همخوانی با سرعت تنفس سبزیهای بستهبندی شده می توانند ورود اکسیژن را به داخل بسته بندی کنترل کنند و اجازه دهند تا دی اکسید کربن خارج شود .مواد بسته بندی همچنین دارای استحکامی هستند که به راحتی ضربات مکانیکی مرحله توزیع مواد غذا یی را تحمل نمایند . کمپانی کریو واک کیسه ویا ورقه های بسته بندی مناسب محصولات مختلف ساخته و عرضه نموده است که عبارتند از : 900 _ B برای سیب زمینی پوست کنده ؛ EZ 961 برای کاهوی فرایند شده ؛ 941 _ PD برای بروکلی و گل کلم ؛ 900 _ PD برای بریده سبزی ها ؛ 960 _ PD و RD برای استفاده محصولات تازه .

هر روغني با توجه به ساختمان شيميايي خاص، داراي واکنش‌هاي مختلف در برابر عوامل محيطي مي‌باشد و نهايتاَ آنچه که مسلم است بسته‌بندي روغن‌هاي خوراکي عامل بسيار مهم در به تعويق افتادن کاهش کيفيت در طعم و بو و مزه روغن مي‌باشد.

بدين منظور براي به حداقل رساندن اين تغييرات بهتر است براي روغن زيتون ظروف شيشه‌اي، براي روغن سويا از ظروف فلزي لاک‌دار و شيشه‌اي رنگي، فلزي لاکدار و پلي‌اتيلن با دانسيته بالا براي روغن پالم نيز همانند آفتابگردان از ظروف شيشه‌اي رنگي، فلزي لاکدار، PVC و پلي اتيلن با دانسيته بالا استفاده گردد.

همچنين در مقايسه بين انواع پلاستيک‌هاي به کاررفته در بسته‌بندي روغن‌ها مي‌توان نتيجه گرفت که پايداري روغن‌ها در ظروف پلاستيکي به ترتيب زير مي‌باشد:
PVC > PET > PP > PS
به طور کلي براي استفاده بهينه از ظروف بسته‌بندي، نحوه انبار نمودن به ترتيب ظروف فلزي لاکدار، شيشه‌اي رنگي، ظروف پلاستيکي رنگي، ظروف شيشه‌اي شفاف و بطري هاي پلي اتيلن پيشنهاد مي‌شود.

سته بندی بیولوژیک برای برخی از محصولات غذایی خاص به عنوان نقطه شروع کار تشخیص داده شده اند. گروه های محصولی با قابلیت استفاده از مواد بسته بندی بیولوژیکی شامل محصولاتی چون گوشت و محصولات لبنی ، خوراک های آماده ، اسنک ها ، محصولات خشک شده ، و منجمد شده و میوه ها و سبزی ها می باشند. مواد بیولوژیک در کوتاه مدت مورد مصرف خود را در غذاهایی پیدا می کنند که به نگهداری کوتاه مدت نیاز دارند زیرا این مواد فرصت هایی را برای تولید پوشش هایی با قابلیت های نفوذ پذیری مختلف در مقابل آب ، اکسیژن ، کربن و دی اکسید کربن فراهم می آورند. در این زمینه بررسی و آزمایش طول مدت نگهداری، دوام و میزان پذیرش از سوی مصرف کنند از اهمیت بسیار زیادی برخوردار می باشند. در صورتی که از مواد بسته بندی بیولوژیک برای ایجاد تاثیر مهم بر بخش بسته بندی صنایع غذایی استفاده می شود، در این بین به یک گفتگوی نزدیک میان دانشمندان و تولید کنندگان مواد غذایی نیاز می باشد .

اهمیت بسته بندی مواد غذایی و نقش آن دربهداشت ، کاهش ضایعات ، جلب مشتری
تکنولوژی بسته بندی نه تنها توانست طول عمر ماده غذایی را افزایش دهد بلکه این امکان را به وجود آورد که در کشوری نظیر آمریکا 44% مردم آن بتوانند با فعالیت خود نه تنها غذای همه مردم این کشور را تامین کنند بلکه مقادیر مشابهی ازمحصولات رابه خارج صادر نمایند.

0 پاسخ

ثبت دیدگاه

مایل به ملحق شدن به بحث هستید ؟
به ما بپیوندید !

پاسخی بگذارید